Yetti avlodni bilish: nega shunday deyiladi va qayerdan boshlanadi
Yetti avlodini bilmagan — o'z ildizini bilmaydi degan gap O'zbekistonda deyarli har bir oilada eshitiladi. Ammo yetti avlod amalda nechta odam ekani va uni qayerdan izlash kerakligi kamdan-kam aytiladi.
Yetti avlod nechta odam
To'g'ri chiziq bo'yicha hisoblasak: o'zingiz, otangiz, bobongiz, katta bobongiz va hokazo — yetti pog'ona.
Barcha ajdodlarni hisoblasak, raqam boshqacha: har bir avlodda ajdodlar soni ikkilanadi. Yettinchi pog'onada nazariy jihatdan 64 ta ajdod bo'ladi, jami esa 126 ta odam. Shuning uchun yetti avlodni to'liq bilish — jiddiy ish.
Amalda ko'pchilik oila to'g'ri chiziq bo'yicha yetti pog'onani maqsad qiladi, qolgan shoxlarni esa imkon boricha to'ldiradi.
Nega aynan yetti
An'anada yetti avlod qarindoshlik chegarasi sifatida qaralgan: shu doiradagi odamlar bir-biriga qarindosh sanalgan va nikoh masalalarida ham shu chegara e'tiborga olingan.
Amaliy ma'nosi ham bor: yetti avlod taxminan ikki yuz yilni qamrab oladi. Bu — og'zaki xotira va yozma yozuv bir-biriga ulanadigan masofa.
Yetti avlodni amalda qanday aniqlash mumkin
Birinchi uch avlod — oiladan. Ota-ona va bobo-buvi darajasini deyarli har bir oila og'zaki biladi.
To'rtinchi va beshinchi avlod — keksa qarindoshlardan. Aynan shu qatlam eng tez yo'qoladi va aynan shu yerda ko'pchilik to'xtaydi.
Oltinchi va yettinchi avlod — hujjatdan. Bu yerda FHDYo arxivi va davlat arxivlari kerak bo'ladi; 2026-yildan «Shajara» axborot tizimi bu qidiruvni onlayn qildi.
Savol-javob
Yetti avlod necha yilni bildiradi?
Bir avlod o'rtacha 25-30 yil deb olinadi, demak yetti avlod taxminan 175-210 yil.
Ona tomonidan ham yetti avlod sanaladimi?
An'anaviy hisob ko'pincha ota tomonidan yuritilgan, ammo to'liq shajarada ikkala tomon ham sanaladi.